Dikili’den İzmir’e doğru köy köy geze geze ilerliyoruz. Yolda artan petrol ve gaz tankerlerinden ve güneşli havada ağırlaşan atmosferden rafineri üssü Aliağa’ya yaklaştığınızı anlayabilirsiniz. Aman yol ayrımına dikkat! Foça tabelasını gördüğünüz ilk yoldan sağa saparsanız Eski Foça’dan önce sanayi bölgesinden ve Yeni Foça’dan geçmeniz gerekir. Menemen’e doğru ana yola devam edin ve bir sonraki tabeladan sağa saparak, güzel ve sakin köy yollardan ilerleyin ve huzur dolu Foça’ya ulaşın.

Aliağa’ya yaklaşmışken bir de kahverengi antik kent tabelası görüyoruz ancak rotada gecikmeli olduğumuzdan es geçiyoruz. Tabelasını gördüğümüz Kyme antik kenti günümüzde Aliağa’nın sanayi tesisleri arasında kalmış olsa da antik çağda, MÖ 1000’li yıllarda Yunan kıyılarından göçen Egelilerin kurduğu on iki Aiol kentinden birisi.

Hep merak ettiğim Foça’ya ilk kez geliyorum ve aracı deniz kenarında, merkeze biraz uzak olsa da boş bulduğumuz bir yere park edip sahil boyunca yürüyoruz. Güneş ile ışıldayan sakin deniz, rüzgarın soğuğuna karşın insanın içini ısıtıyor. Temiz hava ve güneş karnımızı daha da acıktırıyor ve soluğu merkezde, iskelede alıyoruz. Sahil Restoranda yediğimiz nefis  öğle yemeğinin üstüne Nazmi Usta’nın dondurmasını tadarken keyfimize diyecek yok!

Foça'yı seviyoruz: tüp kalamar, enginar kalbi, denizden çıkan salata,, roka, balık ve mis girit dondurması!

Foça’yı seviyoruz: tüp kalamar, enginar kalbi, denizden çıkan salata,, roka, balık ve mis girit dondurması!

Bugüne kadar duymadığım, tatmadığım çeşitleri olan Nazmi Usta’da balkabaklı, sakızlı ve bademli dondurmaları deniyorum ve tadına, kokusuna, kıvamına bayılıyorum. Denemelisiniz!

Foça’ya gitmeden önce, Urla’da görüp öğrendiğim ve esasen akademik bir projenin ürünü olan Kybela gemisi ile tamamlanan “Foça – Marsilya: Doğu’dan Batı’ya Tarihe Yolculuk” projesinin detaylarını araştırmanızı öneririm.

Bu proje ile MÖ 6. yüzyılda Foça’dan Fransa Marsilya kıyılarına ulaşmış yirmi kürekçinin çektiği Kybele isimli savaş teknesinin yeniden inşa edilmiş ve yüzyıllar evvel çizilmiş rotasına tekrar yelken açmış. Batığın Urla Limantepe kazılarında keşfedilmesinin ardından 2007 Nisan’da iki proje gemisinin inşasına başlanmış ve bir gemi Fransa’da kutlanmış “2009 Türkiye Yılı” etkinliklerine katılmak üzere Foça’dan yola çıkmış. Projeye ilham kaynağı olmuş ve üzerinde “Bu şehir MÖ 6. asırda Anadolu’dan gelen Phokaialı’lar tarafından  kurulmuştur.” yazan plaketi de Marsilya Limanı’na bir gidip görmek gerek!

Yirmi beş kişilik mürettebatı ile Haziran 2009’da Foça’dan yelken açan Kybele, 56 gün ve 1700 deniz mili süren yolculuğu sırasında 26 limana uğramış ve nihayet Temmuz 2009 sonunda Marsilya’da eski limanda demirlemiş.

Marsilya’yı ve pek çok Akdeniz kentini kurmuş denizcilerin memleketine; belediye binasından sokaktaki menhol kapaklarına kadar her köşesinde fok simgesini görebildiğiniz bu şirin sahil kasabasın; tadı damağımda, huzuru aklımda kalan Foça’ya ilk fırsatta tekrar gitmeyi diliyorum! 

Foça’ya ne zaman gitmeli derseniz, bir sahil kasabası olmasının yanı sıra slow food destekçisi olan Foçalı çiftçilerin her Pazar sabahı kurduğu ve Türkiye’de onaylanmış tek pazar olan yeryüzü pazarını kaçırmayın derim!

Hızlı bir market alışverişinin ardından yönümüzü Yamanlar Dağı’nın zirvesine çeviriyoruz. Bu gece Karagölde kamp atacağız.

terkedilmiş bir Foça evi

terkedilmiş bir Foça evi

* Fotoğraflar Samsung J5 ile çekilmiştir.

08.11.2016