Bir hafta boyunca Yudosk ekibi ile Hakkari dağlarında yürüyüş yapacağım. 3 gece yaylalarda kamp kuracağız. 4 gece ise rotamıza uygun farklı otellerde konaklayacağız. 20 bin yıllık buzullar, zirveler, şelaleler ve göller göreceğiz. 3000 metre rakımlı yaylalarda kamp kuracağız.
Yüksekova Havalimanı, tadilat nedeni ile bu sene kapalı. Ekip ile Van’da buluşuyor ve buradan bir minibüs ile Yüksekova’ya gidiyoruz. Yol üzerinde, Urartu medeniyetine ait Çavuştepe Kalesi’ni ziyaret ediyoruz. Hoşap Kalesi ise halen ziyarete kapalı. Birkaç yıl önceki ziyaretimiz sonrasında, Kalenin ziyarete açılacağı yönünde söylentiler duysam da henüz bir gelişme olmamış. Van Müzesi ise bir süre açık kaldıktan sonra tekrar kapatılmış. Müzede sergilenen, Urartu medeniyeti eserlerini ve tunç çağına tarihlenmiş (MÖ 15. yy) Hakkari Stellerini göremiyorum.
Hakkari’de, bize CİSAD (Cilo Sat Gölleri ve Buzulları Dağcılık ve Doğa Sporları Derneği) ekibi eşlik edecek. Dernek, 2017’de kurulduğu günden bu yana pek çok doğa festivaline, etkinliğe öncülük etmiş. Bölgede doğa turizminin geliştirilmesi yönünde önemli rol oynuyor.
Dernek başkanı ve aynı zamanda Türkiye Dağcılık Federasyonu Hakkari İl Temsilcisi olan Naci Ertunç hoca yürüyeceğimiz tüm rotalarda bize rehberlik yapacak.
Bölge, yılllarca terör şiddetine maruz kaldıktan sonra 2013’de turizme açılmış. 2015’deki siyasi gelişmelere istinaden “geçici güvenlik bölgesi” olarak ilan edilmiş ve tekrar yasaklanmış. Cilo ve Sat Dağları çevresini ve Türkiye’nin sıralı zirveleri kapsayan geniş coğrafya, 2020 yılında Milli Park ilan edilmiş. Günümüzde, bölgenin tanıtılması ve doğa turizminin geliştirilmesi amacıyla her geçen yıl daha fazla etkinlik, müsabaka, festival organize ediliyor.
Bu sene, önceki yıllara göre daha çetin bir kış yaşanmış ve gitmek istediğimiz bazı yerler henüz kar altında. Ne araç yolları açılabilmiş ne de yürüyüş yapmak mümkünmüş.
Bu nedenle, Sat Dağları ve Buzul Gölleri rotasına gidemeyeceğiz.
Valiz Hazırlığı
Ekip ve farklı rehberler ile daha önce Marmara Bölgesi’nde düzenlenen günübirlik doğa yürüyüşlerine katıldım. Bu anlamda, genel olarak fiziki kondisyonum ile ilgili bir endişem bulunmuyor. Diğer yandan, deniz seviyesinde yaşıyor iken 2500 metre üstü rakımda ve peş peşe 6 gün yürüyüş yapacağım için biraz heyecanlıyım. Tanımadığım bir yürüyüş ekibi içindeki performansımı günler içinde göreceğiz!
Karasal iklimde gecelerin soğuk geçebileceği ve kamp ekipmanımızı eksi derecelere uygun seçmemiz önerildi. Çadır ve mat ekip tarafından temin edilecek.
Tavsiyeyi dikkate alarak yanımda kışlık uyku tulumu, mont, içlik kıyafetler ve yedek bot alıyorum. Dağlık zeminde çadır kurucağımız yerleri öngöremediğim için yanıma rutin kamp ekipmanlarımı, ilk yardım çantamı, hem bildiğim konforu hem de ısı yalıtımını sağlamak adına şişme yatağımı alıyorum.
Bagaj ve kabin bagajı dahil toplam 13 kg ile seyahat ediyorum.
Dönüş notu: Taşıdığım tüm eşyaları ve ekipmanı kullandım. Gece sıcaklığı eksi derecelere inmedi ve içlik kıyafetler yeterli korumayı sağladı. Yazlık tutum da tercih edebilirdim (-1 kg).
Milli Park’da yaşam
Milli park coğrafyası, Türkiye’nin sayılı zirvelerinine ev sahibi olmanın yanı sıra Türkiye’nin ve dünyanın ‘Önemli Doğa Alanı’ (ÖDA) kriterlerini de sağlıyor.
Bölgede tespit edilen 53 bitki türü arasında özellikle 6 tanesinin endemik özellik gösteriyor. Yani, dünyada sadece burada yaşıyorlar. Latince isimleri ile araştırabilirsiniz (Cephalaria Hakkiarica, Cirsium Hakkaricum).
Cilo ve Sat Dağları hayvan türleri çeşitliliği açısından oldukça zengin. Dünya çapında nesli tükenmeye yakın olan türlere ev sahipliği yapıyor. Bu canlılar arasında, Urmiye semenderi (Neurergus Crocatus), dağ keçisi (Capra Eegagrus), dar yayılışlı Acem köstebeği (Talpa Davidiana) 11 kelebek türü (örneğin Polyommatus Dezinus) sayılıyor.
Yüksekova
İlk gece Yüksekova’da bir otelde konaklıyoruz. Yüksekova, Hakkari merkezine göre daha hareketli bir şehir. Yaz akşamında yürüdüğümüz iki caddenin geniş kaldırımları hareketli.
Bu şehirde, iki farklı otelde toplam 3 gece konakladık (Otel Ova ve Grand Yılmaz). Hayattin Kesici Caddesinin başlangıcı eski şehir merkezi olduğu için özellikle mesai saatleri içinde çok yoğun. Trafik kalabalık. Bankalar, iş merkezleri, outdoor mağazaları, İran Pasajı, şehir parkı ve oteller bu caddede sıralanıyor.
Van – Yüksekova – İran yönünde gelen İpek Yolu Caddesi ise daha yeni gelişiyor. 3. nesil kahveciler, tatlıcılar ve restoranlar bu cadde üzerinde sıralanıyor.
Akşam yemeği için Öz Diyarbakır Sur Ciğercisi’ni öneririm. Gün içinde esnaf çorbası içmek isterseniz caddeden dar bir geçişle ayrılan Şemsiye Sokak’daki Hacı Baba Çorba-Paça lokantasını öneririm. Önündeki meydanda da esnaf kahvesi var.
İstanbul’da sabah 3’de uyandığım günü akşam yemeğinin ardından sona erdiriyorum. Arkadaşlarım ise geceye Fuat Usta tatlıları ile devam etmişler ve memnun kalmışlar.
Hakkari
Hakkari şehir merkezi, Yüksekova’ya göre köhne ve dar görünüyor. Askeri yerleşkeler arasında geçerek ulaştığımız ana cadde üzerinde, bir gece Şenler Otel’de konakladık. Gün içinde, şehre gelirseniz şehrin diğer ucunda kalan (yürüyerek yarım saat mesafede) tarihi medreseyi görebilirsiniz. Selçuklu dönemi eseri olup yakın zamanda restore edilmiş. Sabah uyandığımızda karşımızda, ilk gördüğümüz, caddenin sonunda yükselen Sümbül Dağ manzarası etkileyici!
Van ve Hakkari Kaya resimleri
Bölgede prehistorik dönemden miras kaya resimleri olduğunu yıllar evvel okuduğum bir Atlas Dergisi’nde öğrenmiştim. Bu arkeolojik izleri de görmek umudu ile uzun süredir gelmek istiyordum. Maalesef, iklim ve ulaşım imkansızlığı nedeni ile bu rotada bu hayalim gerçekleşmiyor.
Hakkari yaylalarında tespit edilmiş kaya resimleri hakkında internette araştırma yapıyorum. Okuduğum makalelerden derlediğim notları ayrıca ekleyeceğim. Gördüğüm fotoğraflara göre buradaki kaya resimleri, Latmos kuytularında gördüğümüz sosyal temalı kaya resimlerinden çok daha geçmiş tarihli ve farklılar.
Hakkari Dağları’nda alacaklı ayrılıyorum. Bir sonraki rota hazırlık aşamasında aklımızda bulunsun!
Rotamızın son hali
- gün: Cilo Dağları – Cennet Cehennem Vadisi yürüyüşü ve Mergan Yaylası Kampı
- gün: Mergan Yaylası – Bala Yaylası’na tırmanış
- gün: Berçelan Yaylası doğa yürüyüşü ve Kampı
- gün: Kaval Şelalesi – Marünis Şelalesi
- gün: Ava Ore Şelalesi – Margabütan Yaylası Kampı
- gün: Ördekli Köyü – Akçalı Yaylası ve Gölleri
12-19 Haziran 2026
2 thoughts on “Hakkari Dağları’nda Yürüyüş”